مقیاس اضطراب شناختی امتحان کسیدی و جانسون (CTAS)

مقیاس اضطراب شناختی امتحان را جرل کسیدی از دانشگاه بال استیت و رونالد جانسون از دانشگاه پردو ساختند و در ۲۰۰۲ در مجلهٔ روان‌شناسی تربیتی معاصر منتشر کردند. کار ساخت با ۹۶ جمله آغاز شد و پس از دو سال آزمون آزمایشی روی بیش از ۴۰۰ نفر، به ۲۷ جمله رسید. مقیاس از آن زمان به زبان‌های بسیاری ترجمه شده و نسخهٔ کوتاه تجدیدنظرشدهٔ آن روی دانشجویان ایرانی هم بررسی شده است.
در پژوهش اصلی، مقیاس روی ۱۶۸ دانشجوی یک درس روان‌شناسی تربیتی اجرا شد و پایایی آن ۰٫۹۱ بود. دانشجویانی که اضطراب شناختی بالاتری داشتند، در امتحان‌های درس و در آزمون استعداد تحصیلی نمرهٔ کمتری گرفتند، و این مقیاس نمرهٔ امتحان را بهتر از یک مقیاس چندبخشی جاافتادهٔ اضطراب امتحان پیش‌بینی کرد.

تقریباً همه پیش از امتحان کمی نگران می‌شوند. اما برای برخی، نگرانی آن‌قدر بزرگ است که خواب را می‌گیرد، سر جلسه ذهن را خالی می‌کند و نمی‌گذارد آنچه خوانده‌اند را بنویسند. پژوهش‌ها نشان می‌دهند که این بخش فکری اضطراب، یعنی نگرانی و فکرهای مزاحم، بیش از تپش قلب و تنش جسمی با نمرهٔ امتحان رابطه دارد.
این مقیاس همین بخش فکری را می‌سنجد تا بتوانید تصویر روشن‌تری از تجربهٔ خود داشته باشید.

هدف این مقیاس سنجش بخش فکری اضطراب امتحان است: نگرانی پیش از امتحان، مقایسهٔ خود با دیگران، فکرهای رد شدن و ناتوانی، خالی شدن ذهن و فراموش کردن مطالب زیر فشار. ۲۷ جملهٔ آن هم دوران آماده شدن و هم لحظهٔ امتحان را در بر می‌گیرند.
نتیجه کمک می‌کند بدانید اضطراب امتحان چه سهمی در تجربهٔ شما دارد و آیا ارزش دارد روی آن کار کنید. این مقیاس دربارهٔ هوش یا توانایی تحصیلی شما داوری نمی‌کند.

مقیاس ۲۷ جمله دارد. هر پاسخ از ۱ (اصلاً دربارهٔ من صدق نمی‌کند) تا ۴ (کاملاً دربارهٔ من صدق می‌کند) نمره می‌گیرد. نُه جمله، یعنی جمله‌های ۳، ۵، ۸، ۹، ۱۰، ۱۳، ۱۷، ۱۸ و ۲۱، آرامش و اطمینان را توصیف می‌کنند و معکوس نمره‌گذاری می‌شوند تا نمرهٔ بالا همیشه به معنای اضطراب بیشتر باشد. نمرهٔ کل جمع همهٔ جمله‌هاست و بین ۲۷ تا ۱۰۸ قرار می‌گیرد.
مقیاس یک عامل دارد و خرده‌مقیاس رسمی ندارد. هنجار ایرانی برای فرم اصلی وجود ندارد؛ مرز سه سطح بر پایهٔ طیف پاسخ است: میانگین کمتر از ۲ (۲۷ تا ۵۳)، از ۲ تا کمتر از ۳ (۵۴ تا ۸۰) و ۳ یا بیشتر (۸۱ تا ۱۰۸). این مرزها تقریباً با یک انحراف معیار پایین‌تر و بالاتر از میانگین نمونهٔ اصلی، حدود ۶۷، هم‌خوان‌اند.

مقیاس برای دانشجویان کارشناسی ساخته و آزموده شده است؛ میانگین سنی نمونهٔ اصلی ۲۱ سال بود. محدودهٔ پیشنهادی ۱۷ تا ۴۰ سال است و شامل دانش‌آموزان سال آخر دبیرستان و داوطلبان آزمون‌های ورود به دانشگاه یا آزمون‌های حرفه‌ای هم می‌شود، هرچند چند جمله به «دانشجو» اشاره دارند. برای نوجوانان کم‌سن‌تر، ابزارهای ویژهٔ آن سن مناسب‌ترند.

۲۷ سؤال را به ترتیب می‌خوانید و جواب می‌دهید. گزینه‌ها: «اصلاً دربارهٔ من صدق نمی‌کند»، «تا حدی دربارهٔ من صدق می‌کند»، «تا حد زیادی دربارهٔ من صدق می‌کند» و «کاملاً دربارهٔ من صدق می‌کند». جواب درست و غلطی در کار نیست؛ نزدیک‌ترین گزینه به تجربهٔ واقعی کافی است.

نمرهٔ کل را با سه سطح بخوانید، اما به جمله‌ها هم نگاه کنید. برای خواندن آسان‌تر، جمله‌ها را می‌توان در چند گروه دید: فلج شدن فکر در لحظهٔ امتحان (مثل ۷، ۱۱، ۱۴، ۲۴، ۲۷)، فکرهای مزاحم (مثل ۲، ۶، ۱۲، ۱۹)، نگرانی و فشار پیرامون امتحان (۱، ۱۶، ۲۵) و تصویر خود به‌عنوان امتحان‌دهنده (۲۲، ۲۳، ۲۶). این گروه‌ها خرده‌مقیاس رسمی نیستند، اما کمک می‌کنند بدانید از کجا شروع کنید.
همچنین به جمله‌های مثبت نگاه کنید؛ اگر حتی با نمرهٔ بالا، احساس اطمینان پیش از امتحان یا حس چالش در برابر پرسش غیرمنتظره را تا حدی تأیید کرده‌اید، این‌ها نقطه‌های قوتی‌اند که می‌توان روی آن‌ها ساخت. نمرهٔ متوسط معمولاً یعنی نگرانی همراه امتحان است اما کنترل را نمی‌گیرد و نمرهٔ بالا یعنی نگرانی بخش بزرگی از ذهن را اشغال می‌کند.

در ادامه ۲۷ جمله دربارهٔ تجربه‌هایی آمده است که برخی افراد پیش و هنگام امتحان دارند. برای هر جمله بگویید چقدر دربارهٔ شما صدق می‌کند: اصلاً، تا حدی، تا حد زیادی یا کاملاً. برای پاسخ دقیق‌تر، پیش از شروع به یک امتحان مشخص و نزدیک فکر کنید. پاسخ درست یا غلط وجود ندارد؛ تجربهٔ معمول خودتان را در نظر بگیرید. برخی جمله‌ها مثبت‌اند؛ آن‌ها را هم با دقت بخوانید.

برای این نسخه حدود ده دقیقه زمان گذاشته شده است. راهنمای اول صفحه را هم در همین وقت حساب کنید.

مقیاس خودگزارشی است و به صداقت و موقعیت پاسخ‌دهنده بستگی دارد؛ نمره در هفتهٔ امتحانات ممکن است بالاتر از دوره‌های آرام باشد. هنجار ایرانی برای فرم اصلی وجود ندارد و نمونهٔ اصلی دانشجویان آمریکایی بودند. پانویس مقالهٔ اصلی دامنهٔ نمره را ۲۷ تا ۱۱۲ نوشته که اشتباه است؛ دامنهٔ درست ۲۷ تا ۱۰۸ است. مقیاس بخش جسمی اضطراب را نمی‌سنجد و ابزار تشخیص اختلال اضطرابی نیست.
اعتباریابی فارسی موجود دربارهٔ نسخهٔ کوتاه تجدیدنظرشده با سیزده جمله است و برای فرم ۲۷ جمله‌ای که این‌جا آمده، داده‌ای از دانشجویان ایرانی در دست نیست. ترجمهٔ جمله‌ها از متن انگلیسی منبع انجام شده است.

این مقیاس ابزاری برای خودشناسی و گفت‌وگوی آموزشی است و تشخیص روان‌شناختی یا پزشکی نمی‌دهد. نتیجه نباید مبنای تصمیم‌های تحصیلی، گزینش یا ارزشیابی باشد. اگر اضطراب شدید، بی‌خوابی‌های پی‌درپی یا ناامیدی دارید، با مرکز مشاورهٔ دانشگاه یا یک متخصص سلامت روان صحبت کنید؛ در بحران، با اورژانس اجتماعی ۱۲۳ یا اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.

برای تصویر کامل‌تر، این مقیاس را می‌توان با سنجش نشانه‌های جسمی اضطراب امتحان، یک مقیاس اهمال‌کاری، پرسشنامهٔ راهبردهای یادگیری یا سنجش کمال‌گرایی همراه کرد. در پژوهش اصلی، کنار آن مقیاس واکنش‌ها به امتحان ساراسون و پرسشنامهٔ اهمال‌کاری امتحان به کار رفت.
اگر نشانه‌های اضطراب به موقعیت‌های دیگر زندگی هم کشیده شده، ارزیابی تخصصی اضطراب عمومی از هر مقیاس امتحانی مفیدتر است.

اضطراب امتحان به موقعیت حساس است. برای مقایسهٔ معنادار، مقیاس را در شرایط مشابه تکرار کنید، مثلاً چند روز پیش از امتحان‌های دو ترم پیاپی، یا پیش و پس از یک کارگاه یا دورهٔ مشاوره. فاصلهٔ کمتر از چند هفته معمولاً تغییر واقعی نشان نمی‌دهد.

در ایران، امتحان‌ها از امتحانات نهایی تا کنکور و پس از آن وزن سرنوشت‌سازی دارند و مقایسهٔ نمره و رتبه در خانواده‌ها رایج است. این زمینه ممکن است نمره‌ها را بالاتر ببرد، بی‌آنکه نشانهٔ کمبود فردی باشد. مراجعه به مشاور هنوز برای برخی با انگ همراه است؛ یادآوری اینکه اضطراب امتحان شایع و قابل‌کاهش است، کمک می‌کند. پاسخ‌ها خصوصی‌اند و در اجرای گروهی، بی‌نام بودن باید تضمین شود.