پرسشنامهٔ اقتدار والدینی

نوجوان گاهی مادر را هم مهربان می‌داند و هم سخت، و نمی‌داند سختی از جنس دلیل است یا زور یا رها کردن. این سی جمله سه سبک را جدا می‌کند: سهل‌گیر، مستبد، و مقتدر. هیچ جمع کلی‌ای از جمع این سه ساخته نمی‌شود، چون بالا بودن یکی با بالا بودن دیگری هم‌معنی نیست.

برگه خاطرهٔ شما از مادر است، نه رأی دادگاه و نه نمرهٔ اخلاق او. اگر فقط یکی از سه سبک را بخوانید، نیمهٔ دیگر مادر را از روی حدس نسازید. حدس، گفت‌وگو را تند می‌کند و عدد را هم بد ترجمه می‌کند. هر سه صفحه را، اگر پر شده‌اند، کنار هم بگذارید و بعد یک مثال این ماه را به آن‌ها سنجاق کنید.

پرسشنامهٔ اقتدار والدینی را جان بوری در سال ۱۹۹۱ منتشر کرد، بر پایهٔ سه سبک دیانا بامریند. این نسخه فرم مادر است: سی جمله، ده جمله برای هر سبک، طیف پنج‌درجه‌ای، بدون جملهٔ وارونه. هر سبک از ۱۰ تا ۵۰ جمع می‌شود. بازه‌های گزارش، یک‌سوم همین دامنه‌اند نه برش بیماری. نمونهٔ مقاله دانشجویان بودند. هنجار ایرانی ادعا نشده است. فرم پدر همین جمله‌ها با کلمهٔ پدر است و این‌جا اضافه نشده.

هدف این است که بدانیم در خاطرهٔ شما مادر بیشتر آزادی می‌داده، اطاعت بی‌پرسش می‌خواسته، یا هم جهت می‌داده و هم دلیل. سی جمله کمک می‌کند این سه با هم قاطی نشوند. نتیجه برای یک گفت‌وگوی مشخص است، نه برای رتبه‌بندی مادران در فامیل. اگر ترس یا تحقیر در میان است، عدد جای اقدام حمایتی را نمی‌گیرد.

تعداد جمله‌های نمره‌دار ۳۰ است. هر جمله از ۱ تا ۵ است و هیچ‌کدام برعکس نمی‌شود. سهل‌گیر جمله‌های ۱، ۶، ۱۰، ۱۳، ۱۴، ۱۷، ۱۹، ۲۱، ۲۴ و ۲۸ است. مستبد جمله‌های ۲، ۳، ۷، ۹، ۱۲، ۱۶، ۱۸، ۲۵، ۲۶ و ۲۹ است. مقتدر جمله‌های ۴، ۵، ۸، ۱۱، ۱۵، ۲۰، ۲۲، ۲۳، ۲۷ و ۳۰ است. هر جمع از ۱۰ تا ۵۰ است. بازه‌ها ۱۰ تا ۲۳، ۲۴ تا ۳۶، و ۳۷ تا ۵۰ تمام دامنه را بدون شکاف می‌پوشانند. اگر یک جمله خالی بماند، جمع همان سبک ناقص است.

برای نوجوان حدود چهارده تا هجده سال که بتواند دربارهٔ دوران بزرگ شدن با مادر جواب بدهد. تشخیص شخصیت مادر نیست. اگر خواندن سخت است، بزرگسال آرام می‌تواند جمله را بخواند و درجه را نباید او انتخاب کند. برای مقایسهٔ خواهر و برادر در مهمانی نوشته نشده است.

در خانه، سه عدد به‌جای جملهٔ «تو هیچ‌وقت آزادم نمی‌گذاری» نشان می‌دهد کدام سبک پررنگ است. در مشاوره، عدد کنار مثال خوانده می‌شود. مدرسه متن سی جمله را لازم ندارد. اگر بازخورد معلم کلی است، یک درخواست دربارهٔ نوع توضیح کافی است. این پرسشنامه برای گروه پیام اولیا ساخته نشده است.

هر سبک جدا خوانده می‌شود. پایین یعنی آن الگو در پاسخ شما کم است، وسط یعنی مخلوط یا متوسط است، بالا یعنی پررنگ است. بالا بودن مقتدر به‌تنهایی بالا نبودن مستبد را ثابت نمی‌کند. یک جملهٔ مخالف داخل جمع بالا را پاک نکنید. اگر زندگی این ماه با خاطره فرق دارد، هر دو را نگه دارید. خستگی و دعوای همان روز می‌توانند درجه را تکان بدهند.

این فرم گرمای عاطفی را مستقیم جمع نمی‌کند و ایمنی را هم تشخیص نمی‌دهد. گذشته‌نگر است. اگر حافظه فقط یک سال بد را آورده، تفسیر را زمان‌دار کنید. هنجار کشور دیگر را درصد نخوانید. فرم پدر را از روی این برگه نسازید. اگر امن نیست حقیقت را بنویسید، جمع ممکن است نرم‌تر از تجربه شود.

سه عدد را مثل کارنامهٔ مدرسه جمع نکنید و معدل نسازید. ممکن است مقتدر بالا باشد و مستبد هم در یک موضوع بالا بماند. ممکن است سهل‌گیر بالا باشد و مقتدر پایین، یعنی آزادی هست و دلیل نیست. این ترکیب‌ها را فقط با خواندن هر سه صفحه می‌شود دید. یک صفحهٔ تنها، حتی اگر بلند باشد، مادر را خلاصه نمی‌کند.

اجرای خسته، درجهٔ میانهٔ زیاد می‌سازد. اگر وسط برگه حواس‌تان پرت شد، برگردید و ده جملهٔ یک سبک را یک‌نفس بخوانید. مقایسه با مادر دوستتان را داخل درجه نیاورید. سؤال این است مادر شما چه می‌کرد، نه اینکه نسبت به خانه‌های دیگر کدام برچسب را می‌خواهید.

این سه جمع جای سنجش افسردگی، اضطراب، یا پرورش عاطفی نیستند. اگر سؤال شما گرما و تأیید است، ابزار پرورش جداست. اگر غم خودتان ادامه دارد، پرسشنامهٔ خلق کنار این فرم معنا دارد. سبک اسنادی و دلبستگی هم سؤال دیگری‌اند. اگر نتیجهٔ این فرم با نتیجهٔ یک فرم خلق جور نبود، هر دو را نگه دارید. هیچ‌کدام دیگری را باطل نمی‌کند. مشاور باید هر دو را ببیند، نه اینکه یکی را به‌خاطر دیگری دور بریزد. مادر مقتدر هم ممکن است فرزند افسرده داشته باشد و مادر مستبد هم ممکن است فرزند سرزنده داشته باشد. روندهای گروهی جای این استثناها را نمی‌گیرند.

همان شب دوباره پر نکنید. اگر قرار است ببینید یک دلیل یا یک توقفِ تحقیر اثر گذاشته، چند هفته فاصله بگذارید. فرم پدر را می‌شود در روز دیگری پر کرد. دو برگه را قاطی نکنید. اگر بین دو اجرا فقط یک دعوای بزرگ بوده، نتیجه را مال شخصیت مادر ندانید. یک هفته فاصلهٔ آرام، تصویر را از هیجان همان شب جدا می‌کند. تکرار همان روز، معمولاً فقط خستگی را می‌سنجد.

در بسیاری از خانواده‌ها «چرا» گفتن به مادر بی‌ادبی است و آسان‌گیری هم بی‌کفایتی شمرده می‌شود. فرم را دور از مهمان پر کنید. سخت‌گیریِ با دلیل را با تحقیر یکی نکنید و تحقیر را هم با فرهنگ توجیه نکنید. نوجوان را به‌خاطر راست نوشتن تنبیه نکنید. پر کردن برگه در جمع، ادب را نمایش می‌دهد و نمره را خراب می‌کند. خلوت بخشی از روش است. اگر بعد از پاسخ دادن مضطرب شدید، برگه را همان ساعت برای کسی نفرستید. چند ساعت فاصله، تصمیم عجولانه را کم می‌کند و عدد را عوض نمی‌کند. مادر حق دارد بعداً، اگر شما خواستید، یک صحنه را بشنود نه اینکه برگه را در دفاع از خودش برای دیگران بخواند.

این پرسشنامه تشخیص، برچسب شخصیت مادر، یا دستور سرپرستی صادر نمی‌کند. اگر خطر فوری، تنبیه شدید، یا فکر آسیب به خود در میان است، همان روز به بزرگسال امن و خدمات مناسب برسید و منتظر تکرار فرم نمانید. تفسیر، وقتی رنج ادامه دارد، با متخصص نوجوان کامل می‌شود. این متن برای خواندن در جمع فامیل نوشته نشده است.